|
Nhà thờ Đức Bà là một trong những nhà thờ lớn và lâu đời nhất Sài G̣n.
Thánh Đường được xây dưng ngay tại trung tâm thành phố, được bao bọc
chung quanh là đừơng phố rộn rịp xe cộ qua lại. Cách sinh hoạt, tồ chức
lễ misa nơi Vương Cung Thánh Đường cổ xưa như ngôi thánh đường. Bao năm
nay, Vương Cung Thánh Đường chỉ có các cha giá làm lễ một cách nghi
thức và máy móc nên giaó dân it đi dự lễ. Ngày chủ nhật và các ngày lễ
trọng, nhưng nhà thờ vẫn c̣n chỗ trống rất nhiều. Đa số giáo dân dự lễ
chỉ là khách văng lai. Họ đi chơi, sẵn dịp ghé vạ nhà thờ điểm danh
với chúa, đe họ khỏi bị cắn rứt lương tâm là ḅ lễ ngày chúa nhật.
Tuy nhiên, từ ngày cha Minh về làm phó xứ nhà thờ Đức Bà. Nhà thờ như
được thồi luồng sinh khí mới. Các thánh lễ ngày chuá nhật được tổ chức
nhiều hơn. Giáo dân ở khắp nơi đi lễ nơi đây rất đông. Những thánh lễ
do cha Minh chủ tế luôn chật cứng. Giáo dân phải đi lễ thật sớm để dành
được chỗ ngồi tốt để có thề nh́n và nghe cha Minh giảng. Cha Minh có
biệt tài thu hút giáo dân. Cha khéo léo chọn những đề tài tin tức thời
sư, kinh tế xă hội mà dân Sài g̣n đang quan tâm lồng vào bài giảng của
cha. Ngoài ra cha c̣n mời các nhân vật nổi tiếng đến nói chuyện, hội
thảo: cha Phụng, cha Tiến Đạt, cha Thành Tâm thuộc nhà thờ Ḍng Chúa
Cứu Thế; frère Chức ḍng La San; tiến sĩ Tô Thị Anh… Các buổi lễ sinh
động hẳn lên; tiếng cười, tiếng vỗ tay trong nhà thờ để tán thưởng
những ư tưởng hay cuả các cha thường xuyên vang lên trong nhà thờ, điều
xưa nay ít xảy ra trong các nhà thờ Việt nam. Có lẽ quan niệm của người
dân Việt nam là các nơi thờ phượng là chốn tôn nghiêm cần phải nghiêm
trang kính cẩn để tỏ ḷng thành kính Đấng Tối Cao nên bao lâu nay trong
nhà thờ không được vỗ tay hay cười tán thưởng. Cha Minh đă đổi mới phần
nào quan niệm cũ xưa và đă được giáo dân chấp nhận dễ dàng và không
thắc mắc ǵ cả.
Giọng nói cha Minh là ưu điểm lớn. Giơng cha trầm, ấm ngọt ngào, nhẹ
nhàng. Cha nói thật chậm răi từ tốn làm siêu ḷng mọi người. Tuy nhiên,
khi cần biện luận hay chứng minh một vấn đề nạ đó, giọng cha trở nên
đanh thép cứng rắn. Trên bục giảng, cha Minh đă sử dụng hết tất cả
những lợi điểm của ḿnh để thu hút mọi người. Từ nét mặt, đến cử chỉ
điệu bộ cuả cha diễn thật nhuần nhuyễn. Trên bục giảng, cha Minh nhự
một nghệ sĩ ḥan hảo trong vai tṛ cuả ḿnh. Đôi khi tôi cảm thấy cử
chỉ điệu bộ của cha có vẻ không tự nhiên lắm và có lẽ cha điệu quá đi
thôi. Điều cha thu hút được giới trẻ tham gia dự thánh lễ đông là các
bài giảng của cha. Cha Minh có nhũng ư tưởng mới lạ, phù hợp với những
ǵ giới trẻ đang thao thức. Hơn nữa, các bài giảng cuả cha luôn khác
biệt nhau, mặc dù cha Minh giảng liên tiếp bốn thánh lễ trong một ngày
chuá nhật. Hơn nữa, cha Minh biết cách đặt vấn đề, giải quyết, khai
triển, và kết luận vấn đề một cách rơ ràng khiến cho người nghe nắm
vững ư chính và trọng tâm cuả bài tin mừng cha Minh giảng một cách rơ
ràng. Có lẽ cha Minh chuẩn bị các bài giảng một cách công phu kỹ lưỡng
lắm.
Dưới chế độ cộng sản, cha Minh thu hút, tụ tập được đông đảo quần chúng
như thế mà không bị công an hỏi thăm sức khoẻ là chuyện lạ hiếm có.
Nghe nói cha Minh là cánh tay phài đắc lực của cha Viên, cha sở nhà thờ
Đức Bà. Người ta bảo cha Viên là cha quốc doanh, là tay sai cho cộng
sản. Cha Viên là thành viên của Uỷ Ban Mặt Trận Đoàn Kết Công Giáo và
Dân Tộc. Giáo dân không thích cha Viên v́ họ đồn rằng cha Viên họat
động cách mạng, cha Viên đă làm theo chỉ thị của chính phủ cộng sản.
Tôi lại có cái nh́n khác về cha Viên. Tôi khâm phục cha Viên v́ cha quá
hiểu cộng sản nên cha đi đưởng lối uyền chuyển để cộng sản nới tay với
đạo công giáo. Nghe nói Đại Chủng Viện Thánh Giu se hoạt động lại là
nhở sự vận động tích cực của cha Viên.
Mọi người hay phân biệt công giáo và cộng sản. Tôi thường tự hỏi tại
sao công giáo và cộng sản không cùng ngồi lại bàn thảo để t́m phương
cách đưa đất nước Việt nam tiến bộ hơn; cùng nhau t́m cách nào đó giúp
cho người dân Việt nam có cuộc sống khá giả và sung túc hơn? Cộng sản
hay công giáo cũng đều là dân Việtnam da vàng mũi tẹt mà. Trước khi ta
là người công giáo, ta đă là người Việt nam. Trước khi ta là người cộng
sản, ta cũng đă là người Việt nam. Chẳng biết tôi nghe ai nói câu này ở
đâu đó và tôi rất tâm đắc với ư tưởng đó. Phải chăng chủ nghiă cộng sản
và đạo công giáo đều theo chủ nghĩa độc tôn, độc quyền, tự cao tự đại
ngang nhau? Cả hai đều cho là chính ta là tốt lành, là số một không c̣n
ai hơn ta nữa nên họ không thể nào bàn thảo với người khác? Đạo công
giáo luôn cho rằng Thiên Chuá là Đấng Toàn Năng, là chân thiện mỹ và
giáo dân chỉ được thờ duy nhất có một Chuá. Hơn nưă, tất cả những điều
Đức Giáo Hoàng đưa ra là chân lư, là sự thật và giáo dân phải thi hành
một cách triệt để. (Nếu Đ G H hoàn toàn đúng th́ tại sao mỗi Đ G H mơí,
Ngài lại sửa đổi một số giáo điều cuả người tiền nhiệm?) Tương tự như
đạo công giáo, cộng sản luôn tin tưởng tuyệt đối vạ đường lối chính
trị đúng đắn tốt lành cuả Đảng mả thôi???
Tuy nhiên, trên lư thuyết, đạo công giáo và cộng sản giống nhau là cả
hai hướng đến cái thiên, và đôi bên đều muốn xây dưng một xă hội đầy
công b́nh và bác ái. Chúa Giêsu ngày xưa đă bênh vực người nghèo hèn,
và Ngài thẳng thắn chỉ trích bọn thu thuế, giả h́nh. Chế độ cộng sản đă
bênh vực cho giai cấp công nông dân. Cộng sản kết tội giai cáp tư bản,
bốc lột và hút máu dân nghèo. Lư thuyết cuả công sản rất hay và hấp
dẫn. Chỉ tiếc rằng những người thi hành lư thuyết cộng sản đă đi sai
đường lối. Chính v́ vậy cộng sản đă làm cho người dân VN lâm vào t́nh
trạng điêu đứng khổ sở, thù hằn… Nhưng chắc ǵ Giáo Hội công giáo đă
không sai sót?
Tôi không ghét các cha quốc doanh hay cha cách mạng. Các cha muốn làm
ǵ th́ làm, nhưng các cha đừng làm ǵ gây thêm khó khăn cho người dân
vô tội là được rồi. Tuy nhiên, ư nghĩ cha Minh là cha quốc doanh, cha
công sản khiến tôi khó chịu. Có lẽ cha Minh là cha quốc doanh thật v́
cha là cánh tay phải của cha Viên. Hèn chi, lúc này các thanh niên
thiếu nữ thường xuyên vào nhà xứ cùng cha tụ tập hôị thảo họp hành mà
cha Minh không bị hề hấn ǵ. Mấy hôm nay, nhà thờ đang được đóng cọc kê
ván đề chuẩn bị đem bàn thánh ra phía trước. Có lẽ lại là ư kiến mới mẻ
nào đó cuả cha Minh nữa đây. Ông cha này quá sức rồi, muốn đổi mới th́
cũng từ từ chứ vội vàng quá thế nào cũng bị vấp phải cho xem. Tôi sẽ
vào hỏi thẳng có phải cha Minh là cha quốc doanh không và tại sao cha
phải cho đổi cấu trúc lâu đời của nhà thờ.
Tôi mặt xưng mày xỉa bước vào nhà xứ, vừa lúc cha Minh từ trên lầu bước
xuống. Thấy tôi, cha Minh đon đả hỏi:
- Sao? Lại có chuyện ǵ à. Vào trong này ngồi nghỉ mệt rồi từ từ kể cho
tôi nghe. Em không cần phải giận dữ như thế?
Tôi hỏi:
- Khi nào nhà thờ tŕnh diễn show?
Cha ngạc nhiên:
- Show ǵ? Tội không hiểu ư em muốn nói ǵ?
- Th́ nhà thờ đang xây khán đài trứơc cung thánh đề cha tŕnh diễn.
Cha Minh chợt hiểu:
- À, Cha Viên tính dời bàn thờ ra đằng trước để giáo dân và linh mục
gần gũi hơn.
Tôi nói móc:
Cha Viên muốn hay cha muốn giáo dân thấy rơ cha thuyết giảng rơ hơn?
Lúc này cha nổi tiếng quá mà.
Cha im lặng nh́n tôi thật dữ dội. Tôi biết cha giận tôi lắm. Nhưng tôi
đă lỡ lời rối, tôi không biết làm sao bây giờ. Thôi th́ đành liều vậy.
Tôi nh́n lại cha, cái nh́n đăm đăm, cũng dữ dội không kém cái nh́n cuả
cha Minh. Cha Minh bật cười to:
Ha..ha… Em thật là đặc biệt. Em dám nói thẳng ư nghĩ của ḿnh cho người
khác nghe mà không sợ làm mất ḷng người khác. Điều ấy cũng tốt, nhưng
em sẽ bị thiệt tḥi nhiều khi ra đời. Này em ạ, trước khi muốn kết luận
điều ǵ, em nên phân tích suy xét cho kỹ đấy nha. Em nghĩ rằng tôi xây
khán đài là đổi mới nhà thờ Chánh Toà? Thật ra tôi cũng nghe thiên hạ
bàn tán xầm x́ rằng ông cha Minh mới về đây chẳng được bao lâu mà đ̣i
xây khán đài, đổi mới này nọ. Đây là ư kiến của cha sở, ngài muốn đưa
bàn thờ ra phía trước, chung quanh giáo dân tham dự thánh lễ ngồi cả
bốn phía. Ngài bảo ngài muốn xây dựng nhà thờ Đức Bà Sài g̣n theo khuôn
mẫu cuả nhà thờ Notre Dame ở Paris. Tôi, một ông cha phó mới chịu chức
làm ǵ có được ảnh hưởng lớn đến thế?
Tôi thắc mắc:
- Thế, tại sao nhà nước lại quá dễ dàng để chúng ta tự do xây dựng?
Cha giải thích:
- Dự kiến này đă chuẩn bị từ lâu rồi. Cha sở có đệ tŕnh lên Đức cha và
công an thành phố. Dự kiến được chấp hành, và giấy phép đầy đủ trước
khi bắt đầu xây dựng.
Tôi đuối lư nói vớt:
- Sao em vẫn thích kiến trúc cũ hơn. Em không quen nh́n nhà thờ thay
đổi.
Cha Minh an ủi:
- Rồi em sẽ quen. Xă hội phải thay đổi liên tục mới phát triển được chứ.
Tôi nói lảng sang chuyện khác:
- À, em gửi lại cha cuốn truyện "Những con chim ẩn ḿnh chờ chết". Cả
truyện và phim đều tuyệt vời cả. Cha thích đoạn nào trong truyện?
- Tôi thích tác giả mở đầu câu chuyện :"Theo truyền thuyết có một ḷai
chim….". Tôi liên tưởng đến Chúa Giê su của chúng ta. Chúa Giêsu đă
chịu nạn, chịu chết trên cây thánh giá và cất lên tiếng hát tuyệt vời
cuả nhân thế, đến thượng đế cũng phải mỉm cười. Ngày nay, biết bao
người cũng v́ t́nh yêu cao đẹp mà hy sinh bản thân của ḿnh nơi các
trại cùi, nơi vùng sâu nưóc độc một cách âm thầm lặng lẽ. Ṭan bộ câu
chuyện chỉ gói gọn trong lời giới thiệu, lời dẫn ngắn gọn ấy thôi.
- Em chỉ để ư đến t́nh tiết câu chuyện mà thôi.
- Đa số người đọc chỉ theo dơi t́nh tiết hấp dẫn ly kỳ giữa cha Ralph
và Meggy mà thôi. Thế em nghĩ như thế nào về hai nhân vật chính?
- Nhiều người cho rằng cha Ralph ham quyền cao chức trọng nên làm khổ
Meggy. Em không nghĩ như vậy. Em cho rằng Meggy quá ư tham lam. Meggy
được cha Ralph yêu như thế mà c̣n chưa hài ḷng. Nếu em là Meggy, em
được cha Ralph yêu như thế, em sẽ không thèm lấy chồng để trung thành
với mối t́nh cao đẹp ấy.
Cha Minh đùa:
- Rất may em không là Meggy. Nếu em là Meggy, em sẽ trở thành vieille
fille mất thôi. Vieille fille tính t́nh khó chịu lắm, chả ai dám đén
gần đâu.
Tôi thêm:
- Em không ngu ǵ mà yêu mấy ông tu sĩ cho khổ vào thân. Em ghét yêu ai
có chữ sĩ lắm: họa sĩ, ca sĩ, văn sĩ, bác sĩ, nha sĩ, nghệ sĩ, kể cả tu
sĩ luôn. Yêu họ chỉ mang họa vào thân chứ chẳng vinh dự hay sung sướng,
hạnh phúc tí nào cả.
Cha hỏi vặn:
- V́ thế em mời yêu anh công an ngầm? Thế em có cảm thấy sung sướng và
hạnh phúc không?
Tôi sa sầm nét mặt. Biết tôi sắp giận, cha Minh kể cho tôi
nghe bộ phim "V́ tôi là linh mục" đóng ở hải ngọai, và bộ phim do Việt
kiều mang về. Bộ phim có cùng nội dung với câu chuyện " Những con chim
ẩn ḿnh chờ chết" : Một thiếu nữ đă có vị hôn phu, nhưng cô ấy
yêu cha xứ trẻ của ḿnh. Cô nàng thú nhận t́nh yêu của ḿnh trong ṭa
giải tội. Cha xứ cố gắng giải thích cho cô ta hiểu rằng đó không phải
t́nh yêu, mà chỉ là t́nh cảm nhất thời mà thôi. Tuy nhiên cô nàng không
hiểu diều đó, cô tiếp tục đeo duổi , quấy phá cha tạo nên sự hiểu lầm.
Giáo dân xứ đạo ấy và vị hôn phu của cô ta nghi ngờ và nghĩ xấu về cha.
Họ đă giàn cảnh cho ông linh mục và cô gái nói chuyện trong pḥng
riêng. Bên ngoai, giáo dân kín daó theo dơi hai người qua
camera. Ông cha nói chuyện với cô ta rất đàng hoàng và c̣n
khuyên nhủ cô ta nhiều điều. Vị hôn phu và giáo dân biết đă hiểu lầm
cha xứ, nên họ đă xin lỗi ngài. Bộ phim kết thúc là đám cưới linh đ́nh
vui nhộn của cô gái và vị hôn phu của cô ta do cha xứ ấy chủ tế"
Tôi chê:
- Dở ẹt. T́nh tiết thật là đơn giản. Sao bộ phim giống "Tóc mây" của Lệ
Hằng quá vậy?
Cha Minh đồng ư:
- Đúng rồi. Gọi la phim chứ thật ra đó chỉ là một vở kịch mà thôi.
Tuyến nhân vật, kỹ thuật quay phim c̣n non kém lắm. Tŕnh độ
nghệ thuật điện ảnh cuả VN ḿnh c̣n kém cỏi lắm. Mặc dù bộ phim quay ở
nước ngoài nhưng nó chỉ hơn phim làm trong nước một tí thôi. Em cũng đă
đọc "Tóc Mây" rồi hả. Chị Lệ Hằng cùng học văn khoa với tôi. Chi ấy học
trên tôi mấy lớp.
Tôi bĩu môi:
- Em không
thích đọc truyện của Lệ Hằng viết đâu. Lệ Hằng viết truyện sex vưà dơ
vừa rẻ tiền nữa. Em nghĩ là nếu em viết truyện sex sẽ hay hơn bà ta
nhiều.
Cha Minh ṭ ṃ hỏi:
- Em kinh
ngiệm nhiều trong chuyện ấy lắm phải không?
Tôi đáp lơ lửng:
- Th́ cũng
tàm tạm thôi.
Cha Minh lắc đầu không tin.
- Xạo.
Tôi không tin em đâu. Em nhát lắm mà. Em đâu dám làm chuyện bậy bạ đâu.
Tôi cười hỏi lại:
- Cha hiểu
em quá mà tại sao cha lại hỏi em như vạy?
- V́ em
bảo rằng em viết chuyện về sex sẽ hay hơn Lệ Hằng nên tôi mới thắc mắc.
Tôi tâm sự:
- Em đọc nhiều tác phẩm văn học nước ngoài viết về sex như "Trăm năm cô
đơn", "Người t́nh của Charteley phu nhân"… Em rất thích văn phong họ
diễn tả, đầy tính nghệ thuât. Việt nam ḿnh chưa có nhà văn nào viết về
sex đạt đến tŕnh độ đó cả. V́ vậy em thích là nhà văn viết về sex. Em
sẽ nghiên cứu và t́m hiểu sâu về loại nghệ thuật này. Em nghĩ rằng
truyện em viết sẽ đặc biệt khác hẳn những nhà văn khác v́ nó mang đậm
tính dân tộc châu á.
Thế đấy, tôi thường vạ nói chuyện với cha Minh. Tôi cảm thấy chúng tôi
thật tương đồng. Những buổi nói chuyện đầy hứng thú và thú vi. Chúng
tôi say mê thảo luận về một tác phẩm văn học nào đó. Cha Minh cũng
thích Herman Hesse và Nikos Kazanzakis, hai nhà văn mà tôi ngưỡng mộ.
Tuy nhiên ư tưởng cuả cha Minh mới lạ và cao siêu lắm. Chúng
tôi nói chuyện đủ đề tài: văn hóa, kinh tế, chính trị trong và ngoài
nước. Cha Minh là quyển tự điện bách khoa toàn thư , điều ǵ cha Minh
cũng biết cả. Tôi thường yên lặng lắng nghe cha nói. Lần đầu tiên tôi
được cha Minh, là người lớn tuổi đáng kính chia sẻ tâm sự với tôi; cha
Minh xem tôi cũng là người lớn như cha nên tôi thích lắm. Tôi thật hănh
diện; tôi cảm thấy tôi cũng thông minh, cũng hiểu biết rộng chứ đâu có
đến nỗi ngu ngơ khù khờ như mẹ tôi và các anh chị tôi thường bảo đâu.
Đôi lúc, tôi cũng phát tức cha Minh v́ cha hay mang những ǵ chúng tôi
thảo luận lên bục giảng hay viết trong bài báo nào đó cuả cha. Nhưng
sau đó tôi tự an ủi là tôi là người đầu tiên được cha Minh chia sẻ cảm
nghĩ.
Có những buổi chiều chúng tôi say mê nói chuyện quên cả thời gian cho
tới khi tiếng chuông nhà thờ đồ liên hồi. Tôi từ giă cha Minh ra về.
Cha Minh đặc biệt yêu thích tiếng chuông nhà thờ Đức Bà. Cha bảo cha đă
nghe rất nhiều tiếng chuông khác nhau của nhiều nhà thờ, nhưng không có
tiếng chuông nạ hay như tiếng chuông nhà thờ Đức Bà cả. Tôi
gọi đó là tiếng chuông gọi người t́nh trở về. Khi nào tôi nghe tiếng
chuông nhà thờ Đức Bà, đó là lúc cha Minh gọi tôi. Cha Minh phê b́nh
lúc nào tôi cũng lăng mạn, cũng thi vị hóa cuộc đời. Đời đâu có đẹp, có
lăng mạn như tôi nghĩ đâu. Tôi lại cho rằng cuộc đời quá ư là dung tục,
phàm trần nên tôi phải thi vị hoá cho quân b́nh.
Tôi vốn thiếu t́nh thương của người cha, người anh từ thuở bé. Giờ đây
tôi có cha Minh; cha Minh như người bạn, người anh, người cha của tôi.
Tôi sung sướng hạnh phúc vô cùng. Tôi tạ ơn Chúa đă ban cho tôi một
người cha, người anh thánh thiện tuyệt vời. Tôi luôn cầu nguyện Chúa
ban sức khoẻ, đổ thật nhiều hồng ân xuống cho cha hướng dẫn giáo dân và
giới trẻ như ư nguyện của cha.
Từ ngày quen cha Minh, cuộc sống của tôi lần lần thay đổi. Như đă hứa
với tôi, cha Minh không bao giờ đề cập hay có ư kiến ǵ đến cuộc sống
vô độ cuả tôi. Tôi không c̣n thường xuyên ra Brodard mỗi sáng uống cà
phê; nh́n qua khung cửa kính nh́n thiên hạ qua lại và b́nh
phẩm; nghe các ông bạn già (đa số là sĩ quan trẻ vưà học tập, cải tạo
về) tán dóc, kể chuyện tiếu lâm. Tôi cũng chẳng c̣n hứng thú lên vũ
trường cafe ca nhạc như trước đây. Bạn bè rất ngạc nhiên khi thấy tôi
bỗng nhiên thường xuyên vắng mặt hay từ chối các tiệc tùng đám đông.
Chúng tưởng rằng tôi buồn chuyện giữa tôi và Hoàng. V́ thế, chúng càng
lôi kéo tôi đi chơi nhiều hơn với lập luận thật trẻ con "c̣n trẻ, hăy
hưởng thụ cho thỏa thích. Không cặp với đứa này th́ cũng có kẻ khác.
Đâu đă hết đàn ông đâu mà lo. Buồn làm chi cho già người" Tôi cương
quyết từ chối, và lần lần chúng xa lánh tôi. Tôi lại rơi vào nỗi cô đơn
muôn thuở.Tôi không có nhiều bạn thân. Hai đưá thân nhất, hiện giờ đang
ở nước ngoài, lâu lâu chúng mới về thăm Việt nam. Baỏ Vy th́ suốt ngày
cứ cắm cúi học, nên nó không có th́ giờ dành cho tôi.
Tôi cảm thấy xót xa cho thế hệ trẻ chúng tôi. Chúng tôi sống không có
niềm tin muc đích. Chúng tôi chẳng biết tương lai chúng tôi sẽ ra sao,
sẽ đi về đâu? Chúng tôi như con thuyền không bến thiếu vắng hoa tiêu
giữa đại dương bao la. Lũ chúng tôi tốt nghiệp phổ thông trung học
xong, chúng tôi chẳng biết làm ǵ với mớ lư lịch nặng mùi chính trị:
con sĩ quan chế độ cũ. Chen chân vảo đại học? Thật khó khăn lắm mới
được vào ngưỡng cưả đại học v́ con em cán bộ ưu tiên chiếm gần hết.
Phải giỏi lắm như Bảo Vy mới thi vào được y khoa. Bảo Vy cũng nhiều lần
nhăn nhó than thở v́ bất công quá nhiều; lũ con cán bộ không học hành
ǵ cả mà vẫn lên lớp lại đuợc nhiều quyền lơị ưu tiên khi thực tập, khi
ra trường. Hơn nữa, học đại học để làm ǵ khi tốt nghiệp ra trường lại
không có việc làm? Có chăng, tiền lương không đủ để điểm tâm sáng. Hay
lại bị phân bố công tác nơi rừng sâu nước độc. Thời buổi này trí thức
chỉ đáng ba xu mà thôi. V́ thế, chúng tôi suốt ngày chỉ biết rong chơi
cho vơi ngày tháng. Đi học ngoại ngữ là cái mode thời thuợng cuả dân
Saigon lúc này. Đi học sinh ngữ để có dịp khoe của, diện cho hét đống
quần áo của nước ngoài gửi về. Đi học để có dịp làm quen, cặp bồ đàn
đúm, để khoe khoang. Có kẻ đă học bao nhiêu năm tiếng Anh, kể vanh vách
các trung tâm ngoại ngữ ở Saigon, thầy cô nạ dạy hay, dở?
Nhưng rất tiếc, kẻ ấy chả có khả năng viết lấy một tiếng Anh đơn giản
đúng văn phạm.
Thật ra th́ tôi không thích chốn đông người ồn ào lắm. Tôi cũng không
thích lối sống xô bồ, không mục đích của thanh niên hiện nay. Tôi không
chịu đựng nổi thứ âm nhạc xập x́nh, các điệu nhạc rock rap đầy kích
động mà các bạn trẻ đang yêu chuộng. Cũng như tôi ngộp thở trong các
quán cafe đèn màu đầy khói thuốc ấy. Tuy nhiên, tôi đi theo các bạn đến
những nơi đó cho vơi bớt nỗi cô đơn trống trải nơi tâm hồn tôi. Sau mỗi
cuộc vui, tôi trở về với chính ḿnh và cảm thấy cô đơn, trống trải hơn
nưă. Thế là hôm sau tôi lại theo bạn bè vui chơi phá phách để quên đi
nỗi cô đơn ấy. Và cứ tiếp tục như thế; cái ṿng luẩn quẩn cô đơn vui
chơi phá phách cứ luân hố. Tôi như con thiêu thân tội nghiệp lao vạ
đốm lửa nhỏ xíu. Tôi biết là tôi sai, nhưng tôi muốn nổi loạn, tôi muốn
chống đối tất cả. Tại sao mọi người cứ đổ lỗi cho chúng tôi, những đứa
con nít tập làm người lớn mà họ không chịu t́m hiểu lư do, và
họ không nhận trách nhiêm cuả họ. Tôi cho rằng chính người lớn đă đưa
chúng tôi vào ngơ cụt.
Tôi cho rằng đă đến lúc tôi phải cương quyết từ bỏ lối sống sa đọa và
lũ bạn bè quái đản cuả tôi (theo cách mẹ tôi nói). Tôi trở về với thú
vui ngày xưa của tôi: đọc sách, chơi đàn. Tôi đă học piano từ dạo tôi
từ nông trường trở về. Những bản sonate, romance, domino nhẹ nhàng
thánh thót làm tôi nhớ tiếng đàn của chú Minh ở nông trường ngày nào.
Tôi không thích âm nhạc lắm. Nhưng những âm thanh nhẹ nhàng làm dịu đi
thần kinh căng thẳng và tính điên khùng ăn dấu trong tôi. Mẹ tôi không
lạ lùng với tính t́nh thất thường của tôi, nên bà không mấy quan tâm
đến những thay đổi của tôi. Mẹ tôi thường bảo tôi quá ư cực đoan. Gia
đ́nh tôi cho rằng tôi có máu điên. Mẹ tôi thường lo sợ cho tương lai
cuả tôi rồi đây chẳng ra ǵ cả. Tôi hay bị lôi kéo. Khi đă làm ǵ, th́
say mê dốc toàn tâm toàn ư ra để hoàn thành. Tuy nhiên đến khi chán
nản, th́ tôi lại phá bỏ điều đó. Tôi không có lâp trường, và tôi có vần
đề không ổn trong tâm lư. Tôi lo ngại là tâm lư tôi không b́nh thường.
Tôi đă hỏi cha Minh điều đó. Cha Minh lại cho đó là nét đặc biệt độc
đáo của tôi. Cha Minh bảo tôi rất nhạy cảm, và mọi người không hiểu tôi
nên họ cho tôi là không b́nh thường. Hơn nưă, tôi lại không có người
chỉ dẫn thông cảm tôi. Nếu có ai hướng dẫn tôi, tôi sẽ đi đúng hướng và
sẽ thành công trong cuộc sống. Có lẽ cha Minh hiểu tôi, cha muốn hướng
dẫn tôi theo cách cuả cha cho phù hợp với cá tính của tôi? V́ thế cha
Minh đă bỏ rất nhiều th́ giờ để nói chuyện cùng tôi, mặc dù cha Minh
rất bận. Cha Minh muốn tự tôi quyết định lựa chọn lấy huớng đi của
ḿnh.
Tôi trở lại nguyên đường Saint Paul nơi tôi đă từng rửa tôị để ăn năn,
sám hối sau một thời gian khá dài sống bê tha. Cha Minh phụ trách giảng
lễ ngày chúa nhật thay cho cha Quyền đă khuất bóng. Tôi len lén chọn
một chỗ ngồi thật kín đáo khuất sau góc cột để các soeur khỏi nh́n thấy
tôi. Tôi chẳng chú tâm đến thánh lễ và bá giảng chi cả.Tâm tư tôi ngổn
ngang trăm môí. Gần hai năm tôi không đi lễ ở đây mà tôi tưởng như tôi
đă bỏ đi lâu lắm rồi. Tôi như đưá con hoang đàng trở về nhà cha sau bao
nhiêu năm phiêu bạt giang hồ. Trong phúc âm, ngươí con hoang đàng đă
được cha làm tiệc linh đ́nh khoảng đăi trọng thể khi trở về. C̣n tôi
trở về nhà cha trong nỗi tủi nhục ê chề và trong âm thầm lặng lẽ. Tôi
ngắm nh́n soeur Chi say mê điều khiển ca đoàn. Soeur Chi đẹp như Đức Mẹ
trong trắng như thiên thần đang ngợi ca Thiên Chúa. Tôi đă từng say mê
soeur, say mê bộ áo ḍng soeur đang mặc đến độ phải t́m hiểu ơn kêu gọi
ḍng Saint Paul. Tôi đă học cách soeur cầu nguyện, dáng đi cử chỉ cuả
soeur. Ngày ấy trong tập cuả tôi đầy rẫy tên soeur. Tôi đă ghen tức với
Mỹ Dung, v́ soeur thương Mỹ Dung lắm. Trong t́nh yêu tôi luôn là kẻ
thua cuộc v́ tôi vụng về bất tài. Trong gia đ́nh tôi chỉ là cái bóng lẻ
loi. Tôi luôn là kẻ đến sau nên những người tôi yêu không thể nào đáp
lại t́nh yêu cuả tôi. Tôi nhận ra chị Hoa Lư, chị Mỹ Dung
trong chiếc áo dài trắng thùy mỵ ngồi chung hàng ghế với các chị tập
sinh. Các chị không c̣n vẻ nghịch ngợm phá phách như ngày trước nữa. Và
kia là soeur Henry, "bà Năm" đang nh́n chằm chằm vạ một chú nhóc không
chịu ngồi ngay ngắn trong thánh lễ. Bà Năm, hung thần cuả tuổi thơ.
Thuở ấy, mỗi lần nghịch ngợm, các soeur dọa đưa lên gặp bà Năm, là lủ
con nít chúng tôi sợ xanh mặt. Tino Tú đă kể rằng hồi nhỏ, nó bị cha mẹ
bỏ vạ Tabert, các frere Tabert dữ quá, nó sợ nên xin chuyển qua Saint
Paul. Tino Tú tưởng vạ Saint Paul, các soeur sẽ hiền hơn các frere.
Nao ngờ bà Năm c̣n dữ hơn các frere nhiều.
Thuở nhỏ, tôi học trường Saint Paul. Sau này Saint Paul giải thể, tôi
học trưởng nhà nước. Tuy nhiên, mẹ tôi vẫn gừi tôi cho các soeur Saint
Paul để học pháp văn. V́ vậy các soeur Saint Paul tôi quen gần hết. Đối
với tôi, Saint Paul thật ấm cúng thân thương như ngôi nhà thứ hai cuả
tôi. Thuở nhỏ, lúc tôi chưa rửa tội, tôi thường lén vào nguyện đường
khóc thầm mỗi khi buồn. Giọng cha Minh trầm ấm giảng lễ làm tôi nhớ đến
giọng nói sang sảng hùng hồn của cha Quyền giảng lễ ngày nạ. Tôi cảm
thấy có tôi với hương hồn cha Quyền. Cha Quyền là cha giáo, cha dạy học
ở Đại Chủng Viện. Chủng Viện đóng cưả, cha thất nghiệp. Suốt ngày cha
chăm sóc cây cảnh trong chủng viện mà thôi. Cha Quyền thật hiền lành.
Cha thấp người, hơi mập một tí. Cha thường mặc bộ bà ba trắng hoặc đen
,và cha đi guốc mộc trông thật hiền lành, nhân đức. Cha Quyền không già
lắm nhưng râu tóc cha bạc phơ trông thật đẹp như Đức Chúa
Trời. Tôi gọi cha là Đức Chúa Trời v́ Đức Chuá Trời có mái
tóc bộ râu bạc phơ đẹp, và Ngài hiền cách mấy cũng chỉ bằng cha Quyền
mà thôi. Cha Quyền rất thương con nít; cha thường kể chuyện, cho tôi
kẹo bánh và những đồ chơi ngộ nghĩnh. Trong pḥng cha luôn có kẹo và vô
số đồ chơi do cha làm. Nhưng tôi thích nhất là cha cho phép tôi trèo
lên cây cherry cạnh chuồng heo. Những trái cherry đỏ mọng, nhưng chua
lè thật sự hấp dẫn tôi. Dưới gốc cây, cha Quyền đang canh giữ hai con
cho bẹc giê to như con hổ đói gầm gừ khiến tôi sợ xanh mặt.
Cha Quyền thương yêu tôi đến như vậy. Ấy thế mà, trước khi cha chết
khoảng một tháng, như có điềm báo trước, cha nhiều lần nhờ các chị nhắn
tôi rằng cha muốn gặp tôi nói chuyện. Tôi đă từ chối không vào gặp cha.
Cha Quyền chết đột ngột v́ một cơn tai biến mạch máu naơ. Nghe tin cha
Quyền mất, tôi bàng hoàng hoảng sợ đến nội tôi không dám viếng xác và
dự đám tang cuả cha.
Tôi quỳ thật lâu, mặt nhoè nước mắt. Tôi ăn năn thống hối tội lỗi, cầu
xin Chúa tha tội cho tôi. Chỉ v́ tôi yếu đuối, đức tin không vững vàng
nên xa rời Thiên Chúa. Giữa làn nước mắt, gương mặt cha Quyền thật hiền
từ với râu tóc bạc phơ hiện ra trong ánh sáng ngời. Cha Quyền mỉm cười
thông cảm, động viên khuyến khích tôi. Cơi ḷng tôi nhẹ nhơm vô cùng.
Tôi đứng lên ra về. Nhà nguyện đă vắng lặng. Các soeur đă vạ trong.
Tôi yêu bầu không khí tĩnh lặng này. Saint Paul thay đổi thật nhiều.
Tượng Chúa chuộc tội đă đươc các soeur mang từ trường về đây đặt ngay
giữa sân nhà nguyện. Chung quanh tượng Chuá là những luống hoa hồng
được chăm sóc cẩn thân. Khuôn viên được quét dọn sạch sẽ, không c̣n dơ
bẩn luộm thuộm với những lá buông phơi rải rác. Tổ hợp lá buông đă bị
giải thể, trả lại các pḥng cho các soeur làm nơi giữ trẻ. Các thầy đă
trở lại chủng viện đi học lại.
Saint Paul thật gần gũi, nhưng Saint Paul cũng thật xa vời. Saint Paul
cuả tuổi ấu thơ, cuả tuổi niên thiếu, cuả kỷ niệm mà thôi. Saint Paul
giờ đây không c̣n là Saint Paul cuả tôi nưă. Một cảm giác mất mát cô
đơn xâm chiếm hồn tôi. Tôi trở laị với Thiên Chúa, với Saint Paul lần
này trong âm thầm lặng lẽ chứ không như ngày tôi rửa tội; nào tiệc tùng
linh đ́nh; nào những lời chúc tụng nồng nhiệt; nạ những ánh mắt khích
lệ chan chứa thương yêu. Tôi đă mất tất cả rồi. Mọi người xa lánh tôi
kể từ ngày tôi ăn chơi lêu lỏng, tôi thường xuyên tụ tập cùng bạn bè đi
đến những nơi không tốt. Các chị ca đoàn đă giận tôi v́ tôi đă không
nghe lời các chị. Dưới mắt các chị tôi là thành phần xấu; tôi đă bán
linh hồn cho quỉ dữ; tôi không xứng đáng là học tṛ Saint Paul nữa.
Giờ đây tôi trở lại với Chuá trong tâm trạng cô đơn kinh khủng. Tôi
không thể nạ sinh hoạt chung với các chị, với các bạn ca đoàn cuả tôi
nữa. Tôi không thể nạ đứng chung với các thành viên của Saint Paul;
những con người thật là trong sạch, hiền lành và thánh thiện. Giờ đây
tôi chỉ có một ḿnh. Tôi phải tự vạch lấy hướng đi cho riêng ḿnh. Tôi
phải tự vươn lên. Tôi trở laị thăm Saint Paul lần này có lẽ là lần cuối
cùng.
|